De Brug

Vrijdag, 1 mei 2026

Al het nieuws uit Kampen, IJsselmuiden e.o.

Neem de tijd voor tentoonstelling van karikaturist Roy Bergsma

Neem de tijd voor tentoonstelling van karikaturist Roy Bergsma
Foto: Tennekes
Redactie: Nick de Vries
(door Huib Strengers)

KAMPEN – In de gemeentelijke expositieruimte aan de IJsselkade vond zaterdag de opening plaats van het werk van Roy Bergsma. Hij maakt cartoons en trouwe lezers van de Kamper Almanak hebben hem een aantal jaren, van 2006 tot en met 2015, kunnen volgen. Het is een expositie voor jong en oud. Kinderen zullen dan wellicht de achtergrond niet begrijpen maar de cartoons des te meer.

Hans van der Horst die de tentoonstelling opende refereerde in zijn toespraak aan ‘voorgangers’ van Bergsma. Zo verscheen er in 1909 een karikatuur van Dr. Abraham Kuijper ter gelegenheid van zijn zeventigste verjaardag door hem zelf gemaakt. ‘In heldere taal prijst hij zijn aanvallers’, aldus Van der Horst. Roy Bergsma prijst in zijn cartoons over de politiek en politici allerminst. Hij drijft de spot met ze. Zonder dat er bloed uit vloeit. Anders was het met de schrijver Couperus, weet Van der Horst die door de karikaturist Jan Rotgans was afgebeeld en die bericht kreeg dat de karikatuur van Couperus geen goedkeuring kreeg.

En ook in de Gemeentelijke Expositieruimte hangt een werk van Bergsma, gemaakt na een kunstreis naar Eilat in Israel, wat tijdens een expositie in het toenmalige Frans Walkate archief door de directie werd verwijderd. De Israëlische ambassadeur in Nederland kwam op bezoek en de cartoon van Roy kon verkeerd uitgelegd worden.

Monikkenwerk

Roy Bergsma tekende al op zijn vierde jaar, vertellen zijn ouders. ‘Hij is enig kind dus er was ook geen afleiding. Maar we weten niet van wie hij het talent heeft’ zegt vader Frans Bergsma. ‘Wat hij maakt is monnikenwerk, hij heeft een enorm geduld’. Op zijn achttiende ging hij naar de Kunstacademie in Kampen. ‘Maar, zoals Hans van der Horst in zijn openingswoord zei, ‘bestaat er voor de karikaturist geen opleiding. Voorwaarde is te zorgen voor een direct herkenbare en vanzelfsprekende beeldtaal. Eigenlijk mag je niet zien hoe en met welk materiaal de tekening tot stand is gekomen. Dat zou alleen maar kunnen afleiden en Roy werkt dan ook het liefst met zachte vriendelijke kleuren. Hij leeft in verwondering en verbaast zich elke dag. Hij bezit het vermogen onbevangen beladen onderwerpen aan te pakken. Veel Kampenaren hangen aan de wand in allerlei hoedanigheden’.

Gedetailleerd

Het werk van Bergsma is soms zo gedetailleerd dat de kijker wel enige tijd nodig heeft om de cartoon helemaal te begrijpen. Inderdaad Monnikenwerk. De bijzondere expositie in de Gemeentelijke Expositieruimte is tot 10 december te bezichtigen.