De Brug

Dinsdag, 12 mei 2026

Al het nieuws uit Kampen, IJsselmuiden e.o.

Kamper Kogge Journaal: Vertrek kogge-schipper Jan Jonker

Kamper Kogge Journaal: Vertrek kogge-schipper Jan Jonker
Schipper Jan Jonker op de Kamper Kogge bij Harderwijk.¿ Tijdens filmopnamen tv-Gelderland.
Foto: Laura van der Linde
Redactie: Nick de Vries
(door Ommelander)Met het vertrek van Jan Jonker (74) als vaste schipper op de Kamper kogge raakt de Stichting Kamper Kogge een van haar markantste en tegelijk vakkundigste varensgezellen kwijt. Gelukkig ten dele want al staat Jan als vrijwilliger niet langer leidinggevend als schipper aan de helmstok en in de navigatieruimte van het nagebouwde, veertiende-eeuwse handelschip, vrijblijvend blijft hij voor bepaalde reisjes met de kogge nog wel beschikbaar. Want het bloed kruipt toch waar het niet gaan kan.

 

 Jan en zijn vrouw Alie voeren 40 jaar lang met hun schip: ‘Strijd en Onderneming leidt tot Overwinning’ (SEOLTO) op de Europese binnenwateren, tot ze in 2004, om praktische redenen, de beroepsvaart definitief vaarwel zeiden. Net zestig plus besloten ze in 2008 hun rijke ervaring met de internationale binnenvaart als vrijwilliger in dienst van de Kamper kogge te stellen.

 

Jan Jonker maakte zo een jeugddroom waar. ‘Aan het roer van de kogge het zeegat uitvaren gaf een nieuwe dimensie aan mijn leven,’vertelt hij bij zijn alom op de werf betreurde afscheid. ‘Het robuuste schip zeilend met de hand navigeren, zonder hulp van veel nautische apparaten, geeft je het gevoel hoe het ooit met de scheepvaart begon,’ 

zo verwoordt Jan Jonker zijn liefde voor het markante schip. ‘Niet dat de kogge zich op het water altijd gewillig gedraagt. Met harde wind is het een wispelturig schip,’ legt hij uit, lachend de vergelijking trekkend met een onberekenbare vrouw.        

 

‘Als schipper met de kogge mogen varen was een prachttijd’, bekent Jan, die het samen met zijn vrouw Alie nu wat rustiger aan wil gaan doen. ‘Over meer vrije tijd beschikken om er samen op uit te gaan. ‘Varen met de kogge, telkens weer naar andere steden, met alle voorbeiding van dien, vraagt heel wat van de bemanning,’ aldus Jan. ‘Toch hebben we op alle reizen ook dikke pret gehad. Echt problemen zijn er nooit geweest. Als schipper voer je het bevel, maar de jongens aan boord  het toch doen! Daar heb ik vaak versteld van gestaan.’

Jan en Alie vertrekken op een tijdstip dat met de kogge drukke tijden aanbreken. De Buitenhaven ondergaat een ingrijpende verandering en ook de werf met opstallen krijgt een compleet ander aanzien. Bij dit alles het exposeren van de IJsselkogge; het door Rijkswaterstaat in de IJssel bij Kampen gevonden en te bergen wrak van een originele  vele eeuwen oude kogge. Ook een nieuwe Ommelandvaart met de Kamper kogge, in navolging van de middeleeuwse koggevaarders, is in voorbereiding. Een eerdere tocht rond Denemarken (Ommeland) werd vroegtijdig afgebroken door het slechte weer en het plotseling overlijden van twee opvarenden. ‘Officieel is deze tweede poging nog niet rond, maar ongetwijfeld gaat die door,’ voorspelt, Sies Hoogeveen van de Commissie Ommelandvaart. Aftastende besprekingen voor het mede financieren van deze historische zeereis vinden plaats met sponsors.’ Wie Jan Jonker als schipper op de Kamper kogge opvolgt is nog niet bekend. Wel al worden de namen van geschikte kandidaten gefluisterd.