De Brug

Dinsdag, 27 januari 2026

Al het nieuws uit Kampen, IJsselmuiden e.o.

Kamper Kogge Journaal: Dikke pil over IJsselkogge

Kamper Kogge Journaal: Dikke pil over IJsselkogge
Redactie: Nick de Vries
(door Ommelander)

‘Nog niet eens Sinterklaas en dan nu al zo’n schitterend cadeau!’ Zo nam burgemeester Bort Koelewijn donderdag in het gemeentehuis een bijzunder populair wetenschappelijk boek in ontvangst. Een pil van 456 pagina’s, samngesteld door 27 autheurs onder redactie van maritiem archeoloog Wouter Waldus uit Leiden. Het standaardwerk belicht, toegelicht met een reeks gekleurde kaarten en reconstructietekeningen, tot in details de opzienbarende vondst, berging en conservering van het in 2009 in de IJssel bij Kampen gevonden, vrijwel nog complete wrak van een vijftiende eeuwse kogge.

Kampen beschikt al wel over een kogge, maar één exact nagebouwd naar voorbeeld van een wrak van een kogge uit 1340, gevonden nabij Nijkerk bij de drooglegging van de Flevopolders. ‘Bijna een macabere grap je voor de reconstructie van een kogge moeten behelpen met een zich minder in tact bevindend wrak uit de polder , terwijl een vrijwel complete kogge op nog geen 150 meter in de IJssel zich onder je neus bevindt, stellen de betrokken maritieme archeologen nu geamuseerd vast.

Het boek, getiteld ‘De IJsselkogge’, kan qua omvang wedijveren met een Statenbijbel. Het stadaardwerk vertelt in woord en beeld het complete verhaal over de IJsselkogge. Vanaf 2009, het jaar van de toevallige vondst van het wrak bij het uitdiepen van de rivier door Rijkswaterstaat tot en met de eerste operationele duik in 2011, het volledige bergingsplan en de spectaculaire opgraving en de lichting. Maar ook het op een ponton vanuit Kampen wegvoeren van het geborgen wrak voor conservering in Lelystad. Uitgezwaaid door een kade vol somber gestemde Kampenaren en dramatisch nageroepen door Kampens Kogge-peetvader Reijer van ’t Hul met de hartenkreet: ‘Maar ‘ei mut noa Kampm weerumme koomm!’ Kampen hunkert er namelijk naar uiteindelijk van de IJsselkogge een uniek museumstuk en daarmee een toeristische attractie te maken. ‘Dat gaat ook zeer beslist gebeuren !’ zo stelde burgemeester Bort Koelewijn de Kamper burgerij gerust. Duiker Waldus had onder water als eerste tastbaar contact met ‘et wrak van de vele honderden jaren oude kogge. Vermoedelijk ooit daar afgezonken als krib in de rivier. ‘Van verbijstering kon ik een half uur geen woord uitbrengen’ bekende Waldus bij de officiële uitreiking van het imposante boek. De collega’s aan boord van het volgschip maakten zich dan ook knap ongerust. Niet eerder van ons team was een duiker zo lang zo stil onder water gebleven…’

Reijer bracht tijdens de boekuitreiking nog een donker wolkje aan de lucht, met zijn boodschap dat de Kamper kogge inmiddels 20 jaar in de vaart is en ook aan het bestaan van koggen eens een einde komt. ‘Misschien over tien of vijftien jaar is het schip aan vervanging toe,’ zo verkondigde hij deze minder blijde boodschap. ‘Gezien het grote belang van de kogge, als het meest markante visitekaartje van Kampen, zou het gemeentebestuur er goed aan doen nu alvast over de bouwkosten voor een nieuwe Kamper kogge na te denken,’ aldus Reijer. Burgemeester Koelewijn noemde de bouw van een nieuwe kogge ‘een droom, waaraan inmiddels wordt gewerkt.’